En sonda yazacağımı en üstte yazdım.
Ülkemizin sürdürülebilir bir şekilde kalkınabilmesi, yalnızca sanayisinde tüten bacaların işleyişindeki ekonomik göstergelerle değil, her bir ferdin, bireyin, vatandaşın değerlerden, sosyal-duygusal öğrenme becerilerinden, eğilimlerinden tutun da bilişsel, duyuşsal, psikomotor gelişim ve diğer öğrenme alanlarına kadar bütüncül olarak artırılması, geliştirilmesi, eğitilmesiyle mümkündür. Bu noktada beden eğitimi ve spor dersi, öğrencilerin yalnızca fiziksel gelişimlerine değil, aynı zamanda sorumluluk alma, öz değerlendirme yapabilme ve öğrenme sürecine aktif katılım gösterme becerilerine de katkı sunan önemli bir ders olarak öne çıkmaktadır. Bu dersin planlanması ve yürütülmesinden sorumlu olan beden eğitimi ve spor öğretmenlerine düşen görev, ne abartıldığı kadar altından kalkılamaz bir yük ne de ihmal edilebilecek kadar hafiftir. Aksine, bilinçli ve nitelikli uygulamalarla öğrencinin sürece dâhil edildiği, öğrenmenin anlık notlara indirgenmediği bir değerlendirme anlayışını hayata geçirmek, öğretmenin mesleki sorumluluğunun doğal bir parçasıdır. Bu çalışmada ortaya konan ve etki büyüklüğü açısından oldukça güçlü olan bulgular, biçimlendirici değerlendirmenin beden eğitimi ve spor derslerinde uygulanabilir, etkili ve pedagojik açıdan anlamlı bir yaklaşım olduğunu açıkça göstermektedir. Biz öğretmenlerin bu süreci sahiplenerek öğrencilerin gelişimine doğrudan katkı sağlayacağımıza inancım tam.
Beden eğitimi ve spor derslerinde değerlendirme genellikle dönem içerisinde 2 farklı zamanda verilen nota indirgenmektedir. Ancak yeni bir araştırma, sürecin içine yayılan “biçimlendirici değerlendirme” araçlarının lise öğrencilerinin hem akademik başarılarını hem de derse katılımlarını önemli ölçüde artırdığını ortaya koyuyor.
Araştırmadan Öne Çıkan Bulgular:
-
Kapsam: 14-19 yaş arası 480 lise öğrencisi üzerinde uygulandı.
-
Yöntem: Derecelendirme ölçekleri, kontrol listeleri, öz değerlendirme ve akran değerlendirmesi gibi araçlar 10 oturum boyunca kullanıldı.
-
Sonuç: Geleneksel yöntemlerle değerlendirilen öğrencilere kıyasla, bu araçları kullanan öğrencilerin akademik performanslarında istatistiksel olarak anlamlı (p<0,05) bir artış görüldü.
-
Ekstra Fayda: Sadece notlar değil; öğrencilerin derse katılımı, çabası ve öğrenmeye olan bağlılığı da arttı.
Araştırma Özeti:
Lise düzeyinde beden eğitiminde değerlendirme, dönem sonunda not vermeyle sınırlı kalmamalıdır. Bu çalışma, 14-19 yaş arası 480 öğrencinin akademik başarısı üzerindeki biçimlendirici değerlendirme araçlarının kullanımının etkilerini analiz etmeyi amaçlamıştır. Bu uygulamalı çalışma, iki grubu karşılaştırmak için nicel, yarı deneysel bir tasarım kullanmıştır: bir grup biçimlendirici değerlendirme araçlarıyla, diğer grup ise geleneksel yöntemlerle karşılaştırılmış ve akademik başarı üzerindeki etkileri ölçülmüştür. Katılımcılar bir deney grubu ve bir kontrol grubu olarak ayrılmıştır. Müdahale, derecelendirme ölçekleri, kontrol listeleri, gözlem formları, öz değerlendirme ve akran değerlendirmesi de dahil olmak üzere biçimlendirici değerlendirme araçları kullanılarak yapılan on uygulamalı oturumdan oluşmuştur. Sonuçlar, deney grubunun kontrol grubuna kıyasla akademik performansında önemli ölçüde iyileşme gösterdiğini (p<0,05) ve daha yüksek katılım, çaba ve bağlılık sergilediğini göstermiştir. Bulgular, biçimlendirici değerlendirmenin uygulanmasının sadece akademik performansı değil, aynı zamanda öğrencilerin kendi öğrenmelerine katılımını da artırdığını desteklemektedir.
Ayrıca çalışmanın raporunda hesaplanmamış olmasına üzüldüğüm ek ve önemli bir bilgi paylaşmak istiyorum. İstatistiksel anlamda ortaya çıkan etkinin büyüklüğü çalışmada hesaplanmamış. Ancak verilen tablolardaki bilgilerle bu hesaplanabilmektedir. Cohen’s d sonucu
Cohen’e göre:
-
0.10 → küçük
-
0.30 → orta
-
0.50 → büyük
📌 r = 0.75 → çok büyük etki
Kaynakça ve Orijinal Makale
-
Makale Adı: Effects of formative assessment on academic performance in physical education among high school students
-
Yazarlar: Fresia Aracely Moreira Barre, Ruth María León Vélez, Guadalupe del Rosario López Carvajal, Nelly Elena Castro Ponce
-
Yayınlandığı Dergi: SPORT TK-EuroAmerican Journal of Sport Sciences (2025)
-
Orijinal Makale Bağlantısı: https://revistas.um.es/sportk/article/view/703371/396861
